گروه هنری نقره سازان -سنگ زمرد

سنگ زمرد چیست؟

سنگ زمرد«emerald»یک بریل پگماتیت با مقاومت هشت (در مقیاس با الماس) با بلورهای شش ضلعی است.زمرد اصطلاحا از کانی های غول آسا به شمار می رود ،چون ماهیت و کیفیت بلور های آن به راحتی قابل تشخیص است و مثل الماس نیاز به ذره بین های مخصوص (لوپ) ندارد.

زمرد یک واژه ی یونانی است، که در ادبیات یونان بسیار از آن استفاده شده است و به معنی «گوهر سبز»می باشد.این واژه در اشعار و متون یونانی بسیاربه کار رفته است.واژه ی زمرد عربی‌شده ی «اسماراگدوس» یونانی است. که خود گویا از واژه‌ای سانسکریت به معنی سبز گرفته شده است.نام اصلی فارسی آن دوال یا دوبال است.

ارزش گذاری سنگ زمرد

برای ارزش گذاری یک قطعه سنگ زمرد،دقیقا مثل سایر جواهرات عمل می شود و می بایست چهار پارامتر اصلی و استاندارد ،یعنی:

  1. رنگ (color)
  2. وزن(carate)
  3. پاکی(clarity)
  4.  برش (cut)

را در نظر قرار داشت. فقط در بعضی از جواهرات مثل سنگ زمرد منطقه ی اکتشاف و استخراج نیز برای کارشناسان اهمیت دارد.

لذا یک سنگ زمرد خوب و با کیفیت باید وزن خوب وبالایی داشته باشد.بنابر منطقه ای که استخراج شده باید از رنگ خوبی برخوردار باشد و این رنگ هرچه پاک تر باشد کیفیت سنگ زمرد را افزایش می دهد و نوع تراش هم بسیار مهم است.بعضی از جواهرات وزن خوبی دارند ولی به دلیل «سندانچه»بزرگ و بلند، بیشتر وزن جواهر به زیر آن منتقل می شود و با داشتن وزن زیاد سطح کوچکی دارند. در مقابل بعضی از جواهرات با داشتن وزن کم تر به دلیل آنکه سندانچه(زیر سنگ)آن کوچک است  سطح وسیع تری دارند. لذا سنگ، بزرگ تر و وسیع تر به نظر می آید.منتقل شدن وزن سنگ از زیر آن (سندانچه)به سطح بالایی سنگ بستگی به تراکم و انسجام بلورها،نحوه استخراج و هنر و تجربه استاد تراشکار دارد که بتواند محل تراش را درست انتخاب کند که کمترین آسیب به وزن سنگ وارد شود.

ارزش سنگ زمرد

رنگ سنگ زمرد

تقریبا در تمام جواهرات یک مسئله عمومیت دارد و آن این است که یک قدر مطلق برای رنگ وجود ندارد.ولی می توان برای هر کدام از جواهرات یک دامنه ی رنگ تعریف کرد. این دامنه برای عقیق،یاقوت و زمرد بسیار وسیع است. برعکس سنگی مانند دٌر که دامنه ی رنگ وسیع ندارد.

برای  سنگ زمرد این دامنه ی رنگ، از سبز-زرد که روشن ترین و کم رنگ ترین نوع رنگ برای زمرد است شروع می شود تا به رنگ سبز-آبی می رسد که پر رنگ ترین نوع رنگ برای این کانی است.

حال در این میان چه رنگی بهتر و مرغوب تر است بسته به سلیقه ی مصرف کننده متفاوت است. ولی آنچه که مسلم است این نکته می باشد که مشخصه ی سنگ زمرد رنگ سبز است که در هر سلیقه ای این رنگ سبز باید وجود داشته باشد. این بدان معناست که در یک قطعه سنگ زمرد از مقیاس ۱۰۰% باید ۷۵% آن از رنگ سبز باشد و ۲۵%مابقی را تلالو ودرخشندگی تعیین می کند. هرچه این درخشندگی کمتر باشد سنگ زمرد به رنگ سبز تیره و سیاه نزدیک می شود که به شدت رنگ و به کیفیت سنگ زمرد،تاثیر منفی می گذارد.هرچه درخشندگی کمتر باشد رنگ سنگ زمرد به سبز چمنی و لجنی متمایل می شود و اصطلاحا به خانواده ی سنگ های چرک (کثیف) نزدیک می شود که اصلا برای جواهرات خوب نیست. مثل یک قطعه برلیان که داخل آن ذغال یا لکه های سیاه وجود داشته باشد.

در بحث رنگ سنگ زمرد باید به این نکته توجه داشت که برای تعیین دامنه ی رنگ سنگ زمرد مطلقا نیاز به لوپ(ذره بین تخصصی که بزرگ نمایی ۱۰ دارد) نیست. دسته بندی و طبقه بندی رنگ سنگ زمرد با چشم غیر مسلح انجام می شود ولی افرادی که اقدام به ارزشیابی تخصصی رنگ سنگ زمرد می کنند هرچند بدون ابزار این کار را انجام می دهند  ولی در این زمینه سال های سال تجربه فراوان کسب  کرده اند.حتی شکست ها،شکاف ها و ترک های موجود در سنگ زمرد هم با چشم و بدون ابزار صورت می گیرد.

انواع رنگ سنگ زمرد

محل اکتشاف

این کریستال درخشنده ی سبز تقریبا در همه جای دنیا کشف شده است. حتی در بیابان های مصر هم گزارش شده که یافت شده است.ولی غنی ترین و با کیفیت ترین زمردها که از رنگ و درخشندگی خاص برخوردار است در کلمبیا کشف و استخراج شده است.

در قاره آمریکا در برزیل هم زمردهای با کیفیتی کشف و استخراج شده است. در قاره آسیا کشور هندوستان منطقه ای است که زمردهایی به رنگ خاص این منطقه را دارد که بسیار پر رنگ و با درخشندگی پایین می باشد. این جواهر پر طرفدار تقریبا در همه جای دنیا کشف شده است.از افغانستان گرفته تا برسیم به کشور کانادا.ولی باز هم متذکر می شویم که سنگ زمرد کلمبیا رنگ و درخشندگی خاص خود را داراست که تقریبا اولین گزینه برای خرید سنگ زمرد،زمردی است که از کلمبیا استخراج شده باشد.

محل اکتشاف

 

باور های عامیانه

سنگ زمرد در نزد عامه ی مردم نماد خرد ،فصاحت و دور اندیشی است. در قرون و اعصار تاریخی همیشه سنگ پادشاهان بوده است.در فرهنگ مصر زمرد را نماد جاودانگی و باروری می دانند. زمرد سنگی بوده که فراعنه به عنوان هدیه به پادشاهان و سفرای کشور های دیگر اهدا می کردند برای همین همیشه نماد ثروت و قدرت بوده است.عامه ی مردم معتقد بودند استفاده از این سنگ باعث تقویت حافظه و به دست آوردن توانایی پیش بینی وقایع می شود.

در تاریخ اروپایی گزارش شده که مردم معتقد بودند که استفاده از زمرد از دروغ و سوگند دروغ در روابط عاشقانه جلوگیری می کند و باعث می شود عشاق به یکدیگر دروغ نگویند.در باورهای هندی آمده است که دانشمندان و علما قطعه ای از زمرد را روی میز کار خود قرار می دادند و بعد از اتمام کار روزانه،زمرد را روی چشم قرار می داده اند که برای رفع خستگی ، تقویت و بازیافت انرژی بدن به آن خیره می شده اند .

درمان سنگ های زینتی

تراش سنگ زمرد

برای سنگ زمرد تراش خاصی وجود ندارد،همان تراشی که در عمده ی جواهرات استفاده می شود برای زمرد هم استفاده می شود.فقط به نسبت به الماس از پخ ها و زوایای کمتری استفاده می شود.

نگه داری سنگ زمرد

زمرد مقاومتی بین ۷/۵ تا ۸ دارد.الذا  توجه داشته باشیم که این سنگ زیبا در مقابل ضربه ،سایش و خش ،زیاد مقام نیست و در نگهداری آن باید به این نکته توجه شود .اتفاق افتاده است که یک سنگ زمرد بسیار گران قیمت از فاصله ده سانتی روی یک میز شیشه ای بیفتد و خرد شود.

نکته بسیار مهم این است که سنگ زمرد نباید در معرض گرمای زیاد قرار گیرد.مخصوصا زمرد هایی که مورد درمان قرار گرفته اند و داخل شکاف های آن ها روغن ، پلیمر و یا رزینی های مخصوص تزریق شده است.گرمای زیاد باعث انبساط این مواد شده و منجر به باز شدن ترک ها و شکستن زمرد می شود.

به طور خلاصه می توان گفت:

  1. انگشتر زمرد،انگشتری نیست که هر روز و در هر مکان از آن استفاده کنید.
  2. به دلیل ترک های طبیعی در سنگ زمرد هرچه کمتر از آن استفاده کنیم سالم تر می ماند.
  3. بهتر آن است که انگشتر خود را در دست غالب استفاده نکنید یعنی اگر راست دست هستید انگشتر زمرد را دست چپ بیندازید تا احتمال تصادف با اجسام راکاهش دهید.
  4. موقع شستن و چرب کردن دست ها حتما زمرد را از انگشت خارج کنید،شستشوی زیاد و چربی، درخشندگی آن را کم می کند.
  5. خانم ها مراقب باشند ابتدا آرایش و پیرایش خود را تمام کنند و حتی لباس های مهمانی را بر تن کنند و بعد زیورآلات زمرد خود را استفاده کنند تا مبادا که سنگ زمرد با مواد آرایشی،سشوار و حتی شانه و برس مو تماس داشته باشند.

آیا سنگ زمرد مصنوعی هم وجود دارد؟

در بعضی مواقع سنگ هایی مثل پریدوت و گارنت سبز که ارزش خیلی پایین تری از سنگ زمرد دارند ولی به دلیل نزدیک بودن رنگ آن ها، به زمرد به جای سنگ زمرد فروخته می شوند.درباره ی سنگ زمرد مصنوعی هم می توان گفت: قطعا سنگ زمرد مصنوعی (synthetic) وجود دارد.همان موادی که در زمرد وجود دارد را در آزمایشگاه با هم ترکیب کرده و زمرد مصنوعی ساخته می شود. این زمردها ،جعلی محسوب نمی شوند و واقعا زمرد هستند ولی در آزمایشگاه تولید شده اند مانند برلیان های معروف به «اتمی»،یا یاقوت های صنعتی که در ساعت سازی و تولید نورهای لیزری قرمز بسیار مورد استفاده قرار می گیرند.

زمردهای مصنوعی قیمتی بسیار کم تر از زمرد های اصل و طبیعی دارند وخریدار باید بداند که زمردی که خریداری کرده است طبیعی یا صنعتی می باشد.در مقایسه ،زمردهای مصنوعی بسیار تمیز تر وپاک تر از زمرد های طبیعی هستند و نقایص کمتر و از درخشندگی بیشتری برخوردار می باشند.

در بسیاری موارد زمرد های مصنوعی زیر نور ماورا بنفش قرمز رنگ می شوند البته این یک اصل مطلق نیست و در برخی موارد زمردهای طبیعی هم در زیر نور ماورا بنفش قرمز می شوند.در هر صورت آنقدر فاصله زمردهای طبیعی و مصنوعی با هم کم شده است که کارشناسان هم در نظر اول نمی توانند این امر را تشخیص دهند و باید به آزمایشگاه های گوهر شناسی ارجاع داده شوند تا به نظر و کارشناسی قطعی برسیم.خوشبختانه در بازار ایران هنوز زمرد های مصنوعی به صورت گسترده وارد نشده است.

سنگ زمرد مصنوعی و طبیعی

بزرگ ترین زمرد جهان

این زمرد شگفت انگیز وزنی معادل ۵۷۵۰۰ قیراط دارد و در کشور برزیل استخراج شده است ولی زمان کشف آن مجهول است.آنچه که مسلم است این زمرد زمان استخراج وزن بیشتری داشته است و قسمتی از وزن خودرا در هنگام تراش از دست داده است. در یک حراجی در کانادا به مبلغ یک میلیون و صدو پنجاه هزار دلار فروخته شد و اکنون در اختیار مجموعه داری از کشور هند است.این زمرد ۲۵ پوندی که در حدود ۱۲ کیلوگرم وزن دارد. زمردی با این ابعاد آنقدر نایاب است که روی آن نام «هدیه خدا»را گذاشته اند.

بزرگ ترین سنگ در جهان

 

اشتراک گذاری پست

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *